شاهنامه، زبان مشترک فرهنگ و هویت جهان فارسی است

به گزارش روابط عمومی بنیاد سعدی، کنفرانس بین‌المللی «شاهنامه، شاه اثر ماندگار و پیوندگر نسل‌های آریایی» با حضور جمعی از اندیشمندان، استادان، پژوهشگران و علاقه‌مندان به فرهنگ و ادب فارسی در کتابخانه ملی شهر دوشنبه برگزار شد.

 در این نشست، علیرضا حقیقیان، سفیر جمهوری اسلامی ایران در تاجیکستان، با اشاره به جایگاه شاهنامه در حفظ زبان فارسی و هویت فرهنگی ملت‌های فارسی‌زبان، اظهار کرد: مایه افتخار است که امروز درباره اثری سخن می‌گوییم که بیش از هزار سال از آفرینش آن می‌گذرد، اما همچنان زنده است، خوانده می‌شود و الهام می‌بخشد؛ اثری که نام آن با هویت فرهنگی و ادبی جهان فارسی گره خورده است.

وی شاهنامه را میراث مشترک ملت‌های حوزه تمدنی فارسی دانست و افزود: این اثر تنها یک کتاب شعر نیست، بلکه روایت یک تمدن است. فردوسی با نبوغ و عشق کم‌نظیر خود، تاریخ، خاطره، آرزوها و تجربه‌های نسل‌های پیشین را در قالب اثری جاودانه به آیندگان سپرد و پلی میان گذشته، حال و آینده ساخت.

سفیر ایران در تاجیکستان با طرح این پرسش که راز ماندگاری شاهنامه چیست، تصریح کرد: بخش مهمی از راز جاودانگی شاهنامه در آن است که از ارزش‌هایی سخن می‌گوید که محدود به زمان و مکان نیستند. خرد، عدالت، راستی، وفاداری، شجاعت و مسئولیت‌پذیری مفاهیمی هستند که برای همه انسان‌ها در هر عصر و سرزمینی قابل درک و الهام‌بخش‌اند.

حقیقیان با اشاره به اینکه فردوسی شاهنامه را با ستایش خرد آغاز می‌کند، گفت: در نگاه فردوسی، خرد چراغ راه انسان است؛ نیرویی که میان قدرت و عدالت، احساس و مسئولیت و نیز گذشته و آینده پیوند برقرار می‌کند. از همین رو، پیام شاهنامه همچنان با نیازهای جهان معاصر هم‌خوانی دارد.

وی هنر روایتگری فردوسی را از دیگر عوامل ماندگاری این اثر برشمرد و اظهار کرد: شخصیت‌های شاهنامه، با وجود جایگاه اسطوره‌ای خود، کاملاً انسانی‌اند؛ عشق می‌ورزند، امید دارند، دچار تردید می‌شوند، اشتباه می‌کنند، پیروز می‌شوند و گاه شکست می‌خورند. همین ویژگی سبب شده است که مخاطب امروز نیز با شخصیت‌هایی چون رستم، سیاوش و تهمینه احساس نزدیکی کند.

سفیر جمهوری اسلامی ایران در تاجیکستان تأکید کرد: اگر بخواهیم راز ماندگاری شاهنامه را در یک جمله خلاصه کنیم، باید گفت این اثر ماندگار شد، زیرا در کنار روایت تاریخ و اسطوره، از انسان، خرد، اخلاق و آرمان‌هایی سخن گفته است که هرگز کهنه نمی‌شوند.

حقیقیان در پایان با اشاره به نقش آثار فاخر ادبی در توسعه دیپلماسی فرهنگی افزود: امروز که جهان بیش از هر زمان دیگری به گفت‌وگو، تفاهم و شناخت متقابل میان ملت‌ها نیاز دارد، شاهنامه می‌تواند زمینه‌ساز این گفت‌وگو و تقویت پیوندهای فرهنگی میان ملت‌ها باشد.