تجدید چاپ کتاب «واژههای فارسی در زبان بلغاری»
چاپ دوم کتاب «واژههای فارسی در زبان بلغاری» اثر پژوهشی هاجر فیوضی یوسفی، نویسنده، مترجم و استاد زبان و ادبیات فارسی، با حمایت و پشتیبانی رایزنی فرهنگی ایران در بلغارستان، منتشر شد.
به گزارش روابط عمومی بنیاد سعدی به نقل از سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، در بخشی از مقدمه این کتاب به قلم استوینکا کندرووا، زبانشناس شهیر بلغار، آمده است: «شناسایی منشاء واژههایی که ساختار فرهنگ زبان بلغاری را شکل میدهند، یکی از موضوعات اساسی در بررسی زبانشناسی و فرهنگنویسی بهشمار میآید. به علت واقعیتی که در طول پنج قرن ـ اواخر قرن چهاردهم تا بیست و پنج سال آخر قرن نوزدهم ـ وجود داشت و ملت بلغارستان در همجواری با مذهب، فرهنگ و اندیشههای ملل خارجی زندگی میکرد، واژههای فراوانی از زبانهای عربی، فارسی و ترکی (یا ترکی عثمانی) در این زبان جای باز کرده است.
در این روند، زبان ترکی (یا ترکی عثمانی) دقیقاً بهعنوان زبان واسطه بروز مییابد. همراه با واژههای فارسی که از طریق ترکی (ترکی عثمانی) در عرصه زبان بلغاری داخل شدهاند، سایر زبانهای فارسی از قبیل ایران باستانی، تورانی ـ سامری، آلآنی و کردی نیز در زبان بلغاری مشاهده میشوند.
شناخت این زبانها با ساختار زبان بلغاری از نقطهنظر تاریخی و نیز با نقش، جایگاه و محیط طبیعی اقلیتهای آبااجدادی بلغارها در ارتباط است. اگر این واقعیت را در نظر داشته باشیم که تکوین و تاریخ زبان ملت بلغار، حاصل روابط متقابل و در هم آمیختگی نژادهای اسلاوها، ترکها، (اولین بلغاریها، کومانها، اوزیها و پچنزها) و تراکیها است. به این ترتیب بهنظر میرسد بررسی زبان در حقیقت تحقیق در خصوص ارتباطات بین اسلاوها و ایرانیها، ترکها و ایرانیها، تراکیها و گروههای اقلیتی ایرانی در دورانهای مختلف تاریخی آنان است. واژههای دوران های گذشته و دیرینه تاریخی ملت بلغارستان، امروزه هم در زبان بلغاری وجود دارد.
کتاب «واژههای فارسی در زبان بلغاری» بیانگر آن است که زبان بلغاری متشکل از واژههایی است که حاکی از تحقق پیوند میان زبان فارسی و بلغاری در دوران عثمانیها در طول تاریخ ملت بلغار است. در آن زمان میان اهالی مسلمان در سرزمینهای بلغارستان، کتابهای فارسی پخش میشد. لیکن تعیین دقیق مرز زمانی ورود واژههای به خصوص در زبان بلغاری کاری بسیار مشکل است و به همین دلیل در این بررسی به واژههایی برخورد میکنیم که برخی از پژوهشگران آن را به دورانهای پیشتر از روابط بین زبانی نسبت میدهند؛ در حالیکه واژههای دیگری که حاکی از وجود ارتباطات دیرینهتری باشند را نمییابیم.»
سخن رایزن فرهنگی ایران در بلغارستان
بخشی از این کتاب، شامل ارایه نظرات رایزن فرهنگی ایران در بلغارستان، است. محمدعلی کیانی، در متن نگارشی خود برای انتشار در کتاب «واژههای فارسی در زبان بلغاری» نوشته است: « امروزه عرصه فرهنگ، بزرگترین و بهترین ظرفیت جهانی شناخته شده در ایجاد و بسط روابط میان ملل است.
با توجه به سوابق تاریخی، فرهنگی و دیپلماتیک میان دو کشور بزرگ ایران و بلغارستان، شاهد تشابهات فرهنگی، قومی و زبانی متعددی میان دو ملت هستیم که همین امر حاکی از پیوند و ارتباط نزدیک میان ایشان بوده و پتانسیل و زمینه مناسبی برای انجام فعالیتهای فرهنگی مشترک را در اختیار میگذارد.
تألیف کتاب ارزشمند «واژههای مشترک فارسی و بلغاری» گام مؤثری در ریشهشناسی زبانی و تمدنی دو ملت ایران و بلغارستان و رهیافتی به مواریث مشترک فرهنگی ایشان محسوب گشته و نقش مهمی در تقویت روابط فرهنگی دو کشور خواهد داشت.
این جانب وظیفه خود میدانم از همت والا و اهتمام جدی سرکار خانم دکتر هاجر فیوضی یوسفی، نویسنده، مترجم و استاد زبان و ادبیات فارسی که با انگیزهای وصف ناشدنی به تهیه و تدوین چاپ دوم کتاب ارزشمند «واژههای مشترک فارسی و بلغاری» اقدام کردند و نیز سایر عزیزانی که در تهیه این کتاب متقبل زحماتی شدهاند، تشکر و قدردانی کنم.»
سخن مؤلف
هاجر فیوضی یوسفی، نویسنده، مترجم و استاد زبان و ادبیات فارسی، در حاشیه چاپ دوم این اثر خود، نوشته است: «انتشار کتاب با عنوان «واژههای فارسی در زبان بلغاری» در سال 2004 میلادی، مورد استقبال فراوان علاقمندان به زبان فارسی قرار گرفت، به طوریکه در همان سال، کتابهای منتشره همگی به فروش رسید و همین امر خود بهترین معرف وابستگی فرهنگی دو ملت ایران و بلغارستان است.
با توجه به استقبال دوستداران فرهنگ و ادبیات فارسی، تصمیم گرفته شد فرهنگ وسیعتری از لغات مشترک بین زبانهای فارسی، بلغاری، عربی و ترکی را تهیه کنم؛ اما چون کتاب «واژههای فارسی در زبان بلغاری» متقاضیان زیادی دارد، مقرر شد با مساعدت و همکاری رایزنی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در بلغارستان به ویژه جناب آقای محمدعلی کیانی رایزن فرهنگی ایران، این واژهنامه مجدداً منتشر شود.
در این مجموعه تلاش کردیم حتیالامکان نواقص چاپ اول کتاب برطرف شود و تعداد واژههایی را که در فرهنگهای مختلف وجود داشت، اضافه کنیم. شایان ذکر است ریشه واژهها در بسیاری از موارد در فرهنگهای بلغاری با یکدیگر تفاوت دارند و این امر، شک و تردید ایجاد میکند. لذا از خوانندگان و دستاندرکاران در زمینه زبانشناسی استدعا دارم مؤلف را مدیون خویش ساخته و راهنماییهای خود را از این کتاب دریغ نکنند.»
بنا بر اعلام این خبر، کتاب «واژههای فارسی در زبان بلغاری» شامل مطالبی همچون بیوگرافی مؤلف، سخن مؤلف در چاپ اول، سخن مؤلف در چاپ دوم، سخن رایزن فرهنگی ایران در بلغارستان، مقدمه از پروفسور دکتر استوینکا کندرووا، سخن ولادیمیر زارف، الفبای فارسی، الفبای بلغاری، واژهها و منابع، است.
نظر شما :